Buckthorn

Rokitnik - wpływ na organizm, jak stosować, sok z rokitnika czy owoce rokitnika

Rokitnik, czyli zapomniany superfood

Rokitnik (Hippophae rhamnoides L.) – to krzew należący do rodziny oliwkowatych, występujący naturalnie w Europie, Kaukazie, Chinach, Mongolii oraz na Syberii. 

W Polsce jest rośliną chronioną, naturalnie rośnie na wybrzeżu Morza Bałtyckiego oraz w Pieninach. Od niedawna krzew ten jest również uprawiany.

Witaminy, minerały i substancje bioaktywne

Intensywnie pomarańczowe owoce rokitnika nazywane jagodami charakteryzują się unikalnym aromatem, są ubogie w cukry, a wraz z liśćmi obfitują w związki biologicznie czynne takie jak: 

  • witamina C (kwas askorbionowy) – zawierają jej 10 razy więcej niż pomarańcza i więcej niż czarna porzeczka. Jest wyjątkowo stabilna, nie ulega szybkiemu rozkładowi oraz jest odporna na działanie wysokiej temperatury,
  • witaminy z grupy B (B1, B2, B6 i B9) - odpowiedzialne przede wszystkim za prawidłowe funkcjonowanie układu nerwowego, 
  • witamina E - jest jej cztery razy więcej niż w nasionach słonecznika, 
  • witamina K1 -  wspomaga prawidłowe krzepnięcie krwi i wzmacnia kości,
  • makro i mikroelementy (głównie potas, magnez, wapń i żelazo oraz cynk)
  • znaczną ilość karotenoidów, w tym likopenu, luteiny i zeaksantyny oraz beta-karotenU, czyli prowitaminy A. Jest go trzy razy więcej niż w marchewce,
  • fosfolipidy, 
  • aminokwasy egzogenne,
  • garbniki, 
  • kwasy organiczne (szczawiowy, maleinowy, jabłkowy, winowy),
  • kwasy tłuszczowe (omega-3, 6 i 9 i najrzadszy omega-7)
  • oraz antocyjany, flawonoidy (kemferol, kwercytyna, rutyna), fenolokwasy, katechiny i procyjanidyny – o właściwości antynowotworowych.

Zazwyczaj owoce rokitnika, w postaci świeżej lub w formie przetworów, stosuje się zapobiegawczo. Jako naturalne źródło dobrze przyswajalnej witaminy C. 

Warto wprowadzić je do diety również w przypadku schorzeń o przebiegu zwiększającym zapotrzebowanie organizmu na tę witaminę, np. w:

  • chorobie gorączkowej wywołanej przez bakterie lub wirusy, 
  • choroba wrzodowa żołądka lub dwunastnicy, 
  • stanach zapalnych różnych narządów, 
  • długo utrzymujących się biegunkach, 
  • okresie ciąży i karmienia, 
  • RZS,
  • krwawieniach z małych naczyń.

Wpływ rokitnika na organizm 

  • zwiększa odporność organizmu,
  • obniża ciśnienie tętnicze krwi i tętno, 
  • zapobiega agregacji płytek krwi i powstawaniu zakrzepów,
  • obniża poziomu cholesterolu całkowitego, frakcji LDL i trójglicerydów,
  • zwiększa poziom cholesterolu frakcji HDL,
  • obniża poziomu glukozy, hemoglobiny glikowanej i insuliny,
  • zwiększa insulinowrażliwość tkanek,
  • wzmacnia serce,
  • zmniejsza ryzyko chorób układu krążenia,
  • poprawia pracę mózgu,
  • zmniejsza ryzyko nowotworów,
  • opóźnia procesy starzenia,
  • regeneruje komórki skóry, 
  • dodawany do szamponów, odżywek regeneruje strukturę włosów, nadaje im połysk oraz poprawia ich elastyczność,
  • regeneruje błonę śluzową przewodu pokarmowego,
  • przydatny w przypadku terapii urazów ścięgien i więzadeł,
  • dodaje energii, poprawia ogólną kondycję organizmu.

Rokitnik zwiększa odporność

Wolne rodniki, powstające w wyniku naturalnie zachodzącego w komórkach metabolizmu lub pod wpływem stresu, mogą powodować wiele chorób tj. nowotwory, cukrzyca, zaburzenia układu sercowo-naczyniowego i nerwowego.

Substancje aktywne obecne w rokitniku wzmacniają układ immunologiczny organizmu, jednocześnie zwiększając odporność na choroby i przyspieszając odpowiedź układu odpornościowego na rozwijającą się infekcję.

To kwas askorbinowy jest głównym przeciwutleniaczem w soku z rokitnika i tym samym przyczynia się do około 75% jego całkowitej aktywności antyoksydacyjnej. 

Jest niezbędny do wspomagania układu odpornościowego a ze względu na swoje silne przeciwutleniające właściwości może być również pomocny w terapii raka

Związki fenolowe występują zarówno w liściach jak i owocach rokitnika. Również odpowiadają za właściwości przeciwutleniające tej rośliny, zmniejszając ryzyko powstawania i rozwoju nowotworów. 

Beta-karoten ma wyjątkowo dobroczynne działanie w przypadku raka, guzów i innych chorób związanych z osłabioną odpornością. Chroni błony śluzowe ust, nosa, płuc i gardła, zmniejszając ich podatność na infekcje.

Chroni serce

Obecna w rokitniku witamina C normalizuje ciśnienie krwi i jest niezbędna do wytwarzania kolagenu – białka, które odpowiedzialne jest za dobrą kondycję naczyń krwionośnych. 

Również obecna w nim witamina E wspiera funkcjonowanie naczyń krwionośnych i działa przeciwzakrzepowo

Aktywność biologiczna pozostałych przeciwutleniaczy polega m.in. na hamowaniu powstawania wolnych rodników, zmniejszaniu frakcji „złego” cholesterolu LDL i zwiększaniu zawartości frakcji „dobrego” cholesterolu HDL.

Działa przeciwalergicznie i przeciwzapalnie

Rokitnik pomaga zwalczać objawy alergii, przeciwdziała astmie, niweluje wszelkie stany zapalne, w tym żołądka, zębów, przełyku, dwunastnicy i objawy IBS.

Poprawia pamięć

Rokitnik pozytywnie wpływa na funkcje umysłowe, w szczególności zmniejsza utratę pamięci u osób starszych. Zapobiega rozwojowi choroby Alzheimera oraz starczej demencji

Poprawia kondycję skóry, włosów i paznokci

Działa niczym eliksir młodości. Antyoksydanty obecne w rokitniku wykazują działanie anti-aging. Spowalniają procesy starzenia się komórek organizmu w tym również skóry. 

Obecna w rokitniku witamina C, zwiększając syntezę kolagenu, zapewnia dobrą kondycję skóry, przeciwdziała wypadaniu włosów i poprawia ich wygląd oraz chroni skórę przed szkodliwym działaniem promieni UV.

Natomiast w przypadku skór z tendencją do przetłuszczania się rokitnik wykazuje działanie przecwiłojotokowe, ograniczając produkcję sebum. 

Ekstrakty z rokitnika dodawane do różnych kosmeceutyków wygładzają i odmładzają skórę, redukują zmarszczki, blizny i przebarwienia.

Wyciągi olejowe z owoców rokitnika z powodzeniem są stosowane zewnętrznie w różnych dolegliwościach błon śluzowych i skóry, zwłaszcza oparzeniach, odleżynach, uszkodzeniach skóry przez promienie słoneczne i rentgenowskie, trudno gojących się ranach, zapaleniu pochwy i szyjki macicy oraz nadżerkach.

W przemyśle spożywczym, farmaceutycznym i kosmetycznym wykorzystywane są zarówno owoce, nasiona jak i liście rokitnika.

Owoce rokitnika

Te pomarańczowe owoce ze swoich prozdrowotnych właściwości znane były już w czasach starożytnych. Zazwyczaj stosowano je w celu łagodzenia kaszlu, gaszenia pragnienia, poprawy krążenia krwi, usuwania skrzepów krwi i zatrzymywania biegunki.

Obecnie owoce i ich przetwory stosuje się w celu zwiększania odporności, zapobiegania oraz leczenia infekcji bakteryjnych i wirusowych oraz stanów zapalnych.  

Substancje czynne w nich zawarte działają wzmacniająco i uszczelniająco na naczynia krwionośne.

Najczęściej możesz spożywać je w formie:

  • dżemów, 
  • marmolad,
  • konfitur, 
  • galaretek,
  • soków,
  • syropów,
  • przypraw do mięs 
  • mlecznych napojów fermentowanych produkowanych z wykorzystaniem rokitnika. 

Sok z owoców rokitnika

Dzięki obecności licznych związków polifenolowych w owocach, działanie witaminy C jest bardziej efektywne w porównaniu do formy syntetycznej. 

Wiele badań potwierdza, że sok rokitnikowy działa przeciwnowotworowo, cytoochronnie, przeciwmiażdżycowo i antystresowo.

Ponadto wpływa pozytywnie na układ trawienny, pobudza perystaltykę jelit, reguluje pracę dwunastnicy, wzmaga wydzielanie enzymów trawiennych, również wpływa pobudzająco na wydzielanie soków żołądkowych oraz aktywność trawienną żołądka. 

Jak spożywać sok z rokitnika?

Warto spożywać go rozcieńczonego w proporcjach 1:4 najlepiej z wodą lub sokiem jabłkowym bądź innym napojem. 

Możesz go również dodawać do wody, którą popijasz w ciągu dnia. 

Jeśli cierpisz na dyspepsję, niestrawność spróbuj wypić rozcieńczony sok z wodą 20-30 minut przed posiłkiem.

Olej z rokitnika

Owoce rokitnika gromadzą w miąższu lipidy (tłuszcze). Właśnie z nich pozyskuje się jeden z najcenniejszych produktów, którym jest olej rokitnikowy. 

To obecnym w nim karotenoidom zawdzięcza swój charakterystyczny ciemno brunatny kolor. 

Olej rokitnikowy obfituje w:

  • niezbędne nienasycone kwasy tłuszczowe (NNKT), 
  • witaminy rozpuszczalne w tłuszczach 
  • oraz sterole roślinne, dzięki którym obniża stężenie cholesterolu we krwi.

Możesz stosować go zewnętrznie – w leczeniu wyprysku atopowego i egzemy skóry, oparzeń, poparzeń słonecznych, po radioterapii oraz w przypadku źle gojących się ran. 

Natomiast olej stosowany wewnętrznie wspomaga regeneracje błon śluzowych jamy ustnej, żołądka (wrzody żołądka) i innych organów przewodu pokarmowego (wrzody dwunastnicy) oraz układu moczowego.

Ponadto działa ochronnie na układ sercowo – naczyniowy (zapobiega powstawaniu zakrzepów) oraz wspomaga walkę z nowotworami.

Olej ten wykazuje także działanie hepatoochronne i sprzyja regeneracji wątroby, a także zwiększa insulinowrażliwość tkanek.

Liście rokitnika

Poza owocami rokitnika jadalne są również jego liście. Suszone młode listki i gałązki zaparza się jak herbatę. Taki napar ma właściwości przeciw biegunkowe

Rokitnik to fascynująca roślina. W wielu krajach z jego owoców i liści tworzone są produkty spożywcze, dodatki do żywności i kosmetyków. Jednakże w Polsce wydaje się być wciąż  niedoceniany bądź nieco zapomniany. 

Ze względu na otaczającą nas zewsząd żywność wysokoprzetworzoną oraz na ogromne wartości odżywcze i lecznicze rokitnika, warto go regularnie włączać do swojej diety. Tym bardziej, że jego prozdrowotne właściwości służą ludziom tak naprawdę od tysięcy lat. 

Co ważniejsze przetwory z rokitnika, stosowane w zalecanych dawkach, nie wywierają szkodliwego działania na organizm. 

 

Artykuł powstał we współpracy z serwisem mDiet.pl - Uczymy jeść.

Źródła:

Indeks: 4850001113591

Marka: YAN (soki, napoje)

SOK Z ROKITNIKA BIO 250 ml - YAN

Ten wyjątkowy i odżywczy sok o bogatej i włóknistej konsystencji zawiera w sobie całe dobro legendarnej jagody rokitnika zwyczajnego. Ten sok powstaje w całości z owoców rokitnika zbieranych ręcznie, łącznie ze skórką, miąższem, miąższem i sokiem. Jagody te są bogate w witaminy (A, C i E), minerały, przeciwutleniacze, omega 3, 6, 9 i rzadki omega 7, który...

Cena 5,72 zł
Więcej
Dostępny

Indeks: 4850001113522

Marka: YAN (soki, napoje)

SOK Z ROKITNIKA BIO 930 ml - YAN

Ten wyjątkowy i odżywczy sok o bogatej i włóknistej konsystencji zawiera w sobie całe dobro legendarnej jagody rokitnika zwyczajnego. Ten sok powstaje w całości z owoców rokitnika zbieranych ręcznie, łącznie ze skórką, miąższem, miąższem i sokiem. Jagody te są bogate w witaminy (A, C i E), minerały, przeciwutleniacze, omega 3, 6, 9 i rzadki omega 7, który...

Cena 14,82 zł
Więcej
Dostępny

Indeks: 4260491220523

Marka: BEN&ANNA

NATURALNA PASTA ZĘBÓW SENSITIVE - ROKITNIK, RUMIANEK, ALOES 100 ml - BEN&ANNA

Pasta delikatnie czyści i chroni wrażliwe szkliwo zębów przed uszkodzeniami. Aktywne składniki organiczne pasty zmniejszają wrażliwość szkliwa, koją i wzmacniają dziąsła oraz utrzymują naturalną biel zębów. Ekstrakt z rumianku działa przeciwzapalnie i łagodzi ból oraz dolegliwości spowodowane nadwrażliwością zębów, aloes i rokitnik chronią zęby i dbają o...

Cena 27,40 zł
Więcej
Dostępny

Indeks: 4850001113591

Marka: YAN (soki, napoje)

SOK Z ROKITNIKA BIO 250 ml - YAN

Ten wyjątkowy i odżywczy sok o bogatej i włóknistej konsystencji zawiera w sobie całe dobro legendarnej jagody rokitnika zwyczajnego. Ten sok powstaje w całości z owoców rokitnika zbieranych ręcznie, łącznie ze skórką, miąższem, miąższem i sokiem. Jagody te są bogate w witaminy (A, C i E), minerały, przeciwutleniacze, omega 3, 6, 9 i rzadki omega 7, który...

Cena 5,72 zł
Więcej
Dostępny